Spoedhulp Jeugd 2018

Henk Reimert wil alle Alicia’s zichtbaar maken

‘Toon lef en liefde; maak het verschil’

Alicia, een speciaal meisje dat zo graag een gewoon meisje wil zijn. Dat een plekje wil bij haar moeder of in een pleeggezin. Dat wacht en wacht. En na drie jaar een plekje krijgt. In een gesloten inrichting. De documentaire Alicia geeft een indringend beeld van Jeugdzorg, over het werk, de liefde en de onmacht van professionals. Henk Reimert was directeur van de instelling waar Alicia verbleef. Hij roept op tot lef en liefde om de grenzen van het systeem op te rekken.

Taal 1 en taal 2

“Ten tijde van de transitie, in 2013 en 2014, was ik directeur van de instelling waar Alicia woonde. Dit betekende heel veel vergaderen, bezig zijn met geld, papieren, ambtenaren, allemaal ter voorbereiding op de transitie die aanstaande was. Daar hoort ‘taal 1’ bij, ofwel de systeemtaal. Dat is de taal die we nodig hebben om dingen te organiseren. Een zielloze taal die een zware deken over het land en onze sector legt. Een taal die gaat over het systeem. Dat systeem ziet deze kinderen niet en maakt ze niet zichtbaar. Het is een taal die te dominant dreigt te worden. ‘Taal 2’, de taal van verbinding, bezieling, begrip en ertoe doen, raakt steeds meer in het geding. Je zou willen dat taal 2 leidend is, en dat taal 1 ondersteunend werkt. Maar het is eerder omgekeerd.”

Film

“In die tijd ontmoette ik Maasja Ooms, een integere filmmaker met een eigen geschiedenis in een kindertehuis. Zij wilde daar een film over maken. Zij kon het verhaal vertellen dat verteld moest worden, het verhaal over Jeugdzorg waarin de Alicia’s van deze wereld niet de zorg krijgen die ze nodig hebben. Waar niemand schuldig aan is, maar wat wel gebeurt. Een indringend en tegelijkertijd realistisch beeld van de werkelijkheid van alledag. Maasja en Alicia hadden meteen een klik. De film zou moeten laten zien hoe Alicia een nieuw thuis zou vinden. Het liep uiteindelijk heel anders, maar dat konden we op dat moment niet weten.”

Privacy

“Voordat er gefilmd werd, is er eindeloos gesproken over de privacy. Van Alicia, haar moeder, de andere kinderen, de medewerkers die in beeld komen. Mogen we die privacy schenden? Na het vertonen van de film laaide deze discussie weer op; in de zaal, in de media, op Twitter. Terecht, want er wordt nogal wat in beeld gebracht. Laten we tegelijkertijd niet vergeten dat dit de dagelijkse werkelijkheid is van veel mensen. Voor hen is dit niet bijzonder. Alicia’s moeder gaf bijvoorbeeld aan dat zij ook een film over haar leven wilde. Maasja verwoordde het zelf nog het mooist: ‘Wat hebben kinderen wiens gezicht niemand kent aan privacy?’”

Henk Reimert.

Moed moet

“Ik heb veel bewondering voor de moed van alle medewerkers en betrokkenen die aan de film hebben meegewerkt. Het is dezelfde moed die we allen tentoon moeten spreiden om het verschil te maken voor onze Alicia’s. Moed moet. Leiderschap voorbij de angst, iets waar Johan Verstraten het over heeft in zijn boek ‘De Taal der Stilte’. Grenzen van het systeem oprekken. Authentiek durven zijn. Lef en liefde zijn vereist. Met binnen werktijd gedoseerde liefde redt een mens het niet.”

It takes a village…

“Filmpjes van huilende kinderen in ziekenhuizen legden ooit de basis voor de huidige Ronald McDonald-huizen. We zijn hierdoor radicaal anders gaan denken over de steun die ouders hun kinderen kunnen geven in ziekenhuizen. We hopen dat Alicia alle kinderen in de Jeugdzorg een gezicht geeft, dat we ons als samenleving weer sterk maken voor deze kinderen. Voor ons, professionals, is dit ‘de gewone wereld’. Maar laten we niet vergeten dat het niet gewoon is en dat deze wereld vrijwel onzichtbaar is voor de samenleving. It takes a village to raise a child is een alom bekend gezegde. Maar dan moet the village deze kinderen wel kunnen zien.”

Rek de grenzen op

“Als professionals hebben we onze standaarden. Als wij niet meer het werk kunnen doen wat zo nodig is, als anderen bepalen wat en hoe we moeten werken, dan moeten we in actie komen. Voor de sector, voor onszelf en voor deze kinderen. Deze kinderen worden niet geholpen door een systeem, wel door mensen die met lef en liefde de grenzen van dat systeem opzoeken. Om te zorgen dat deze Alicia’s net zo gelukkig worden als die 98 procent Nederlandse kinderen die het gelukkigst zijn ter wereld.”

Meedenken en meedoen!

“De film Alicia heeft enorme impact gehad en heeft de juryprijs gewonnen op het IDFA, voor goed vakmanschap van de regisseur. Nu willen we door om het verschil te maken, toe naar een radicale verandering. De tijd is rijp, de samenleving is wakker geschud. Er zijn komende tijd tien bijeenkomsten in het land belegd waarin we met alle partijen bespreken wat er moet gebeuren. Van politicus tot professional, van pleegouder tot directeur; alle denk- en doekracht is nodig.”

Lees meer of meld je aan via www.aliciadocumentaire.nl.